Przygotowanie
Cele:
- Poznanie wyglądu, zapachu i pochodzenia roślin z różnych krajów.
- Rozwijanie motoryki małej poprzez sadzenie i podlewanie roślin.
- Kształtowanie umiejętności współpracy.
Materiały:
- Doniczki, ziemia, łopatki i konewki.
- Tabliczki z flagami i ilustracjami krajów pochodzenia roślin.
- Rośliny do sadzenia: bazylia (Włochy), kolendra (Indie), mięta (Maroko), szczypiorek (Polska).
- Obrazki przedstawiające dzieci z różnych krajów opiekujące się ogrodem.
- Mapka świata w wersji sensorycznej (miękka z fakturami).
- Piktogramy z etapami sadzenia roślin.
Miejsce:
- Ogród lub sala przedszkolna z przygotowanymi donicami.
Wprowadzenie
Zajęcia ogrodnicze mają na celu zakwestionowanie dominujących narracji o przyrodzie i kulturze, prezentując dzieciom z ASD różnorodność roślin uprawianych w różnych częściach świata.
Dzieci nie tylko uczą się sadzić i pielęgnować rośliny, lecz również poznają ich kulturowe pochodzenie w sposób, który celebruje globalną współzależność. Poprzez tworzenie wspólnego ogrodu uczestnicy symbolicznie odrzucają niepotrzebne podziały i uczą się szacunku wobec lokalnych tradycji uprawy. Działania ogrodnicze mają charakter równościowy i sprzyjają budowaniu poczucia wspólnoty poza ramami hegemonicznych wzorców kulturowych.
Zajęcia przewidują wprowadzenie przedszkolaków w etos międzynarodowej solidarności poprzez zmysły, współpracę i kontakt z ziemią jako wspólnym dobrem ludzkości.
🌸 Co to są kwiaty?
Kwiaty to kolorowe skarby natury.
Rosną na łąkach, w ogrodach, w doniczkach na parapecie.
Każdy kwiat ma swoje płatki, łodygę i zapach.
🌼 Kwiaty mogą być:
– żółte jak słonecznik,
– czerwone jak róża,
– niebieskie jak chaber,
– pachnące jak lawenda,
– lub delikatne jak stokrotka.
Kwiaty przyciągają pszczoły i motyle, które pomagają roślinom rosnąć i rozsiewać się dalej.
🌱 Po co są kwiaty?
Kwiaty to nie tylko ozdoba – to część życia rośliny.
Z kwiatów powstają owoce i nasiona.
Niektóre kwiaty można jeść (np. bratki, nagietki), a z innych robi się herbatki lub lekarstwa!
🌼 Kwiaty są też symbolem radości, miłości i piękna.
🌳 Co to jest ogród?
Ogród to miejsce, gdzie rosną rośliny.
Może być za domem, w przedszkolu, na balkonie albo w sercu miasta!
W ogrodzie znajdziemy:
- 🌸 kwiaty (np. tulipany, róże),
- 🥕 warzywa (np. marchewka, pomidory),
- 🌿 zioła (np. mięta, bazylia),
- 🌳 krzewy i drzewka owocowe.
Ogród to dom dla pszczół, ptaków i motyli. A także miejsce odpoczynku i zabawy dla ludzi!
🌞👩🌾 Co robi się w ogrodzie?
– Sadzimy nasionka i podlewamy.
– Obserwujemy, jak roślina rośnie.
– Wyrywamy chwasty.
– Zbieramy warzywa, owoce i kwiaty.
– Oddychamy świeżym powietrzem!
Praca w ogrodzie uczy cierpliwości i troski.
To jak opieka nad roślinnym przyjacielem! 💚
✨ Przykład do rozmowy z dziećmi:
„Wyobraź sobie, że masz własny ogródek. Co w nim zasadzisz? Jak będą wyglądać twoje kwiaty? Kto tam zamieszka – może pszczoła? A może biedronka?”
📌 Podsumowanie:
Kwiaty to kolory i zapachy natury. Ogród to ich dom – pełen życia, zapachów i cudów.
I każdy może być ogrodnikiem – wystarczy trochę wody, ciepła i miłości. 🌸🌱👩🌾
Zajęcia Właściwe
1. Rozpoczęcie:
Nauczyciel wita dzieci i pokazuje mapę z zaznaczonymi krajami, z których pochodzą rośliny. Może powiedzieć: „W Indiach dzieci sadzą kolendrę, która pachnie jak cytryna. W Maroku mięta rośnie na każdym podwórku!”. Dzieci dotykają flag i krajów na mapie.
2. Poznawanie Roślin:
Dzieci oglądają i wąchają każdą roślinę oraz odpowiadają która roślina pachnie najmocniej. Nauczyciel wyjaśnia: „To bazylia – rośnie we Włoszech. Tam robi się z niej pyszne sosy.”
3. Sadzenie Roślin:
Każde dziecko dostaje swoją doniczkę i roślinę oraz wspólnie z nauczycielem wsypuje ziemię, wkłada roślinę i podlewa ją wodą. Instrukcje są prezentowane na obrazkach lub w formie modelowania czynności. Dzieci ustawiają właściwe tabliczki przy doniczkach.
4. Ogród Świata:
Dzieci ustawiają doniczki razem i powstaje „Ogród Świata”. Przedszkolaki obserwują różnice i podobieństwa między roślinami. Każde dziecko może krótko powiedzieć (lub wskazać obrazek), którą roślinę posadziło i z jakiego kraju pochodzi.
Dodatek: Bajkoterapia
🌸 Bajka o Zaczarowanym Ogrodzie i Małej Różyczce
Dawno, dawno temu, za wielkim starym dębem, znajdował się zaczarowany ogród. Nie był to zwykły ogród – mówiło się, że rośliny tam szepczą, śmieją się i marzą, jak dzieci. A wśród nich, w cieniu stokrotek i słoneczników, rosła Mała Różyczka – najmłodszy kwiat w całym ogrodzie.
Różyczka była bardzo ciekawska i każdego dnia zadawała pytania innym kwiatom:
– Stokrotko, po co mamy płatki?
– Żeby nas całował wiatr i zaglądały do nas pszczoły – odpowiedziała stokrotka z uśmiechem.
– Lawendo, czemu tak pięknie pachniesz?
– Bo zapach to mój sposób na powiedzenie: „Dzień dobry!” światu – zaśmiała się lawenda.
Ale Różyczka martwiła się czymś.
– A ja? Czy ja też kiedyś rozkwitnę? – spytała cichutko.
🌱 Ogród odpowiedział ciszą.
Czas płynął, a Różyczka czekała. I podlewał ją deszcz. I ogrzewało słońce. I chroniły liście wielkiej mięty. Ale płatki wciąż były zamknięte…
Aż pewnego poranka, gdy rosa błyszczała jak srebrny pył, Różyczka usłyszała dźwięk:
– Prrrr… bzzz… – nadlatywała pszczoła Pola.
– Co za piękny dzień! – zawołała pszczoła – Ale zaraz, kto tak pięknie pachnie?
To był jej zapach!
Różyczka rozwinęła płatki – delikatnie, powoli, z odwagą. Cały ogród zatrzymał oddech.
– Hurra! – zawołała stokrotka.
– Jesteś gotowa, maleńka! – szepnęła lawenda.
– Wiedziałam, że ci się uda – mruknęła mięta.
Od tej pory Mała Różyczka rozkwitała każdego dnia trochę bardziej. Już nie zadawała tylu pytań – bo zaczęła słuchać serca ogrodu.
🌼 Morał bajki:
Tak jak kwiaty w ogrodzie – każdy z nas potrzebuje czasu, troski i światła, żeby rozkwitnąć.
Nie wszystko dzieje się od razu, ale kiedy jesteśmy cierpliwi – zaczynają dziać się cuda.
🌼 5 prostych i zrozumiałych pytań dla dzieci do bajki „Zaczarowany Ogród i Mała Różyczka” – idealne do rozmowy po przeczytaniu lub jako element karty pracy:
🌸 Pytania do bajki:
- Jak nazywał się najmłodszy kwiat w ogrodzie?
- Z kim Mała Różyczka rozmawiała w ogrodzie?
- Dlaczego Różyczka była smutna?
- Co się wydarzyło, gdy przyleciała pszczoła Pola?
- Czego uczy ta bajka o cierpliwości i rozkwitaniu?
5. Podsumowanie:
Dzieci siadają w kręgu i dotykają roślin jeszcze raz, spokojnie oddychając. Następuje krótki moment wyciszenia.
źródło: Opracowanie własne
smart-sens.org 
