Wprowadzenie

Dziennik zajęć rewalidacyjnych to jedno z kluczowych narzędzi dokumentacji pracy nauczyciela i pedagoga specjalnego. Prawidłowe prowadzenie zapisów pozwala nie tylko spełnić wymogi formalne, ale przede wszystkim monitorować postępy ucznia oraz dostosowywać działania terapeutyczno-edukacyjne. W tym artykule wyjaśniamy, czym jest rewalidacja, kto ma do niej prawo, jakie są jej cele, a także przedstawiamy praktyczne przykłady zapisów w dzienniku na wrzesień, październik i okres jesienny.


Spis treści

  1. Czym jest rewalidacja?
  2. Kto ma prawo do zajęć rewalidacyjnych?
  3. Cele zajęć rewalidacyjnych
  4. Jak prowadzić dziennik zajęć rewalidacyjnych?
  5. Przykładowe zapisy w dzienniku – wrzesień
  6. Przykładowe zapisy w dzienniku – październik
  7. Przykładowe zapisy w dzienniku – jesień (tematy ogólne)
  8. Podsumowanie
  9. FAQ

1. Czym jest rewalidacja?

Rewalidacja to forma wsparcia edukacyjno-terapeutycznego przeznaczona dla uczniów posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego. Jej głównym celem jest wyrównywanie szans edukacyjnych, rozwijanie potencjału ucznia i kompensowanie trudności wynikających z niepełnosprawności lub zaburzeń rozwojowych.

Rewalidacja obejmuje:

  • ćwiczenia komunikacyjne i logopedyczne,
  • trening umiejętności społecznych,
  • zajęcia usprawniające funkcje poznawcze,
  • techniki wspierające samoregulację emocjonalną,
  • ćwiczenia rozwijające sprawność ruchową i motorykę.

2. Kto ma prawo do zajęć rewalidacyjnych?

Zajęcia rewalidacyjne przysługują uczniom, którzy posiadają orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydane przez poradnię psychologiczno-pedagogiczną. Dotyczy to m.in.:

  • uczniów w spektrum autyzmu,
  • uczniów z niepełnosprawnością intelektualną,
  • uczniów z niepełnosprawnością ruchową, wzrokową, słuchową,
  • dzieci z afazją i sprzężonymi niepełnosprawnościami.

Prawo do rewalidacji wynika z obowiązujących rozporządzeń MEN i jest zagwarantowane w IPET (Indywidualnym Programie Edukacyjno-Terapeutycznym).


3. Cele zajęć rewalidacyjnych

Cele są dostosowane do indywidualnych potrzeb ucznia i mogą obejmować:

  • rozwój komunikacji (mowy, języka, komunikacji alternatywnej),
  • wspieranie umiejętności społecznych i współpracy w grupie,
  • rozwój samodzielności i samoobsługi,
  • kształtowanie regulacji emocji i radzenia sobie w sytuacjach trudnych,
  • stymulowanie pamięci, uwagi i koncentracji,
  • doskonalenie sprawności manualnych i grafomotorycznych.

4. Jak prowadzić dziennik zajęć rewalidacyjnych?

Dziennik zajęć rewalidacyjnych powinien zawierać:

  • datę i temat zajęć,
  • krótki opis działań,
  • formy i metody pracy,
  • obserwacje dotyczące aktywności ucznia,
  • ewentualne uwagi i wnioski na przyszłość.

Ważne: zapisy muszą być zwięzłe, ale oddawać rzeczywisty przebieg zajęć i postępy dziecka.


📘 5. Przykładowe zapisy w dzienniku – wrzesień

  1. 01.09 – Temat: Witaj szkoło!
    Opis: Rozmowa o zasadach w klasie. Uczeń wymienił dwie zasady bezpieczeństwa.
  2. 05.09 – Temat: Poznajemy siebie.
    Opis: Ćwiczenia w mówieniu o swoich zainteresowaniach. Uczeń z pomocą przedstawił swoje hobby.
  3. 07.09 – Temat: Nasza klasa – co lubię w szkole.
    Opis: Praca plastyczna „Moje miejsce w klasie”. Uczeń wskazał swój ulubiony kącik.
  4. 09.09 – Temat: Moje imię.
    Opis: Zabawa ruchowa z imionami. Uczeń poprawnie powtórzył imiona trzech kolegów.
  5. 12.09 – Temat: Uczę się prosić o pomoc.
    Opis: Scenki sytuacyjne. Uczeń wskazał właściwą osobę do zwrócenia się o wsparcie.
  6. 14.09 – Temat: Uważne słuchanie.
    Opis: Zabawa „Gorące i zimne” – uczeń w 4/5 prób wykonał polecenie.
  7. 16.09 – Temat: Mój plan dnia.
    Opis: Uczeń ułożył kolejność czynności szkolnych. Poprawnie wskazał 5 z 6 aktywności.
  8. 19.09 – Temat: Emocje – co czuję jesienią?
    Opis: Praca z kartami emocji. Uczeń rozpoznał 3 z 5 emocji.
  9. 21.09 – Temat: Jak reagować na „nie”?
    Opis: Ćwiczenia w przyjmowaniu odmowy. Uczeń w 3/4 prób zareagował spokojnie.
  10. 23.09 – Temat: Pierwszy dzień jesieni.
    Opis: Zabawa sensoryczna z liśćmi. Uczeń rozpoznał 4 różne faktury.
  11. 26.09 – Temat: Moja ulubiona zabawa.
    Opis: Opowiadanie o zabawie. Uczeń w 3 zdaniach opisał swoje zainteresowanie.
  12. 30.09 – Temat: Dzień Chłopaka.
    Opis: Zabawa grupowa – wręczanie kartek. Uczeń wręczył kartkę koledze, utrzymując kontakt wzrokowy.

👉Przeczytaj również: Rewalidacja w praktyce: Przykładowe tytuły zajęć rewalidacyjnych


📘 6. Przykładowe zapisy w dzienniku – październik

  1. 01.10 – Temat: Jesienne zwierzęta.
    Opis: Dopasowywanie obrazków zwierząt do ich kryjówek. Uczeń w 4/5 prób dopasował poprawnie.
  2. 03.10 – Temat: Jesienne kolory wokół nas.
    Opis: Rozpoznawanie barw jesieni. Uczeń nazwał poprawnie 6 kolorów.
  3. 05.10 – Temat: Liczymy kasztany.
    Opis: Ćwiczenia w liczeniu do 10. Uczeń poprawnie policzył 8 kasztanów.
  4. 07.10 – Temat: Co się zmienia w przyrodzie?
    Opis: Rozmowa kierowana. Uczeń podał 3 oznaki jesieni.
  5. 10.10 – Temat: Moje strategie wyciszania.
    Opis: Nauka techniki oddechowej 4-4-4. Uczeń powtórzył sekwencję w 3/4 prób.
  6. 12.10 – Temat: Zasady bezpiecznego spaceru.
    Opis: Uczeń wymienił 2 zasady bezpieczeństwa na drodze.
  7. 14.10 – Temat: Dzień Nauczyciela.
    Opis: Wspólne przygotowanie laurki. Uczeń wkleił elementy wg wzoru.
  8. 17.10 – Temat: Co robię, gdy jestem zły?
    Opis: Ćwiczenia regulacji emocji. Uczeń wskazał 2 sposoby radzenia sobie.
  9. 20.10 – Temat: Jesienne smaki – owoce i warzywa.
    Opis: Segregowanie obrazków. Uczeń poprawnie posegregował 6 produktów.
  10. 24.10 – Temat: Współpracuję z kolegą.
    Opis: Praca w parach – układanie układanki. Uczeń w 4/5 prób czekał na swoją kolej.
  11. 27.10 – Temat: Jesienne memory.
    Opis: Gra pamięciowa z kartami liści i owoców. Uczeń w 3/4 prób znalazł parę.
  12. 31.10 – Temat: Jesienne zwyczaje i tradycje.
    Opis: Rozmowa o Dniu Wszystkich Świętych. Uczeń wskazał symbol znicza i grobu.

👉Przeczytaj również: Kreatywne zajęcia o jesieni dla dzieci z autyzmem: Rewalidacja i zabawa


7. Przykładowe zapisy w dzienniku – jesień (tematy ogólne)

  1. Temat: Jesienne dary natury.
    Opis: Rozpoznawanie owoców i warzyw jesieni, dopasowywanie obrazków do nazw.
  2. Temat: Bezpieczeństwo podczas jesiennej pogody.
    Opis: Rozmowa kierowana – jak ubieramy się w deszczowy dzień. Uczeń podał dwa prawidłowe przykłady.
  3. Temat: Spacer w ciszy – uważność jesienią.
    Opis: Ćwiczenia w skupianiu się na dźwiękach i zapachach natury. Uczeń zidentyfikował 4 różne odgłosy podczas spaceru.

✨ Dodatkowe propozycje:

  1. Temat: Kolory jesiennych liści.
    Opis: Segregowanie liści według barw. Uczeń poprawnie ułożył liście w 3 kategoriach kolorystycznych.
  2. Temat: Jesienne prace w ogrodzie.
    Opis: Rozmowa o obowiązkach – grabienie liści, zbieranie owoców. Uczeń podał przykład pracy, którą wykonuje w domu.
  3. Temat: Zwierzęta przygotowują się do zimy.
    Opis: Uczeń wskazał dwa zwierzęta, które gromadzą zapasy na zimę.
  4. Temat: Jesienne deszcze i kałuże.
    Opis: Zabawa z chustą animacyjną – naśladowanie deszczu. Uczeń aktywnie uczestniczył w ćwiczeniu.
  5. Temat: Moje jesienne wspomnienia.
    Opis: Uczeń narysował sytuację z jesiennego spaceru i opowiedział w 2 zdaniach, co widział.
  6. Temat: Jesienne owoce i witaminy.
    Opis: Dopasowywanie obrazków owoców do ich nazw. Uczeń wskazał, że jabłko jest zdrowe.
  7. Temat: Jesień w literaturze dziecięcej.
    Opis: Słuchanie wiersza o jesieni. Uczeń powtórzył dwa słowa-klucze (liść, deszcz).
  8. Temat: Wiatry jesienne.
    Opis: Zabawy oddechowe – dmuchanie na piórka i papierowe listki. Uczeń poprawnie wykonał ćwiczenie w 5 próbach.
  9. Temat: Jesienne skarby – kasztany i żołędzie.
    Opis: Uczeń posegregował kasztany i żołędzie do odpowiednich pojemników.
  10. Temat: Dźwięki jesiennej przyrody.
    Opis: Słuchanie nagrań – wiatr, deszcz, szelest liści. Uczeń rozpoznał 3 dźwięki.
  11. Temat: Jesienne ubrania.
    Opis: Dopasowywanie ilustracji ubrań do pogody. Uczeń wskazał kalosze jako odpowiednie do deszczu.
  12. Temat: Jesienne święta i tradycje.
    Opis: Rozmowa o Dniu Wszystkich Świętych. Uczeń rozpoznał symbol znicza.

👉Przeczytaj również: Program zajęć rewalidacyjnych z elementami treningu twórczości dla uczniów szkoły podstawowej


8. Podsumowanie

Zajęcia rewalidacyjne to nie tylko obowiązek szkoły, ale przede wszystkim szansa dla ucznia na rozwój i wsparcie w trudnych obszarach. Prawidłowe zapisy w dzienniku dokumentują przebieg pracy i pozwalają śledzić postępy, a jednocześnie stanowią ważny materiał dla nauczycieli, specjalistów i rodziców.


9. FAQ – najczęstsze pytania

Czy zapisy w dzienniku muszą być bardzo szczegółowe?
Nie – powinny być zwięzłe, ale konkretne, tak aby oddawały temat, metody i obserwacje dotyczące ucznia.

Czy temat zajęć musi zawsze nawiązywać do pory roku?
Nie, ale warto korzystać z motywów sezonowych (jesień, święta), bo są bliższe dzieciom i ułatwiają rozumienie otaczającego świata.

Kto ma wgląd do dziennika zajęć rewalidacyjnych?
Dziennik jest dokumentem szkolnym – wgląd mają nauczyciele prowadzący, dyrektor szkoły oraz upoważnieni kontrolerzy (np. z kuratorium).

📘 Przeczytaj eBooki:

Subskrypcja miesięczna 9 zł