📘 Zajęcia rewalidacyjne dla ucznia z niepełnosprawnością intelektualną (NI)
40 scenariuszy + 20 wskaźników PPP + arkusze monitorowania (2026)
Czy prowadzisz zajęcia rewalidacyjne i:
- zastanawiasz się, jak je realnie planować w oparciu o IPET?
- nie masz czasu tworzyć dokumentacji od zera?
- potrzebujesz mierzalnych wskaźników do oceny efektywności PPP?
- chcesz mieć gotowe zapisy bezpieczne przy kontroli?
Ten eBook powstał właśnie po to.
🔥 Co otrzymujesz?
To nie jest zbiór ogólnych porad.
To kompletny system pracy rewalidacyjnej:
✔ 40 gotowych scenariuszy zajęć
✔ podział na NI lekką, umiarkowaną i znaczną
✔ cele funkcjonalne i operacyjne
✔ 20 mierzalnych wskaźników efektywności PPP
✔ arkusze miesięczne, semestralne i roczne
✔ gotowe zapisy do IPET i ewaluacji
✔ wersje „postęp”, „stabilizacja”, „brak postępu”
✔ bank 60 krótkich ćwiczeń
✔ checklisty dla nauczyciela
📊 Dlaczego ten eBook jest inny?
Łączy trzy elementy, które w szkołach często funkcjonują osobno:
1️⃣ Zajęcia rewalidacyjne
2️⃣ IPET
3️⃣ Ocena efektywności PPP
Dzięki temu masz spójny system:
IPET → Zajęcia → Monitoring → Ewaluacja → Rekomendacja
Bez chaosu.
Bez przypadkowych ćwiczeń.
Bez stresu przed kontrolą.
🧠 Dla kogo?
- nauczycieli wspomagających
- pedagogów specjalnych
- terapeutów
- wychowawców
- dyrektorów szkół
- zespołów ds. pomocy psychologiczno-pedagogicznej
📘 Co znajdziesz w środku?
🔹 Część A – NI lekka
Scenariusze rozwijające koncentrację, czytanie funkcjonalne, liczenie praktyczne, organizację pracy.
🔹 Część B – NI umiarkowana
Cele adaptacyjne, komunikacja funkcjonalna, samoobsługa, generalizacja.
🔹 Część C – NI znaczna
Mikrocele: reakcja na imię, kontakt wzrokowy, AAC, regulacja sensoryczna.
🔹 Wersja premium
20 gotowych wskaźników mierzalnych + tabelaryczny monitoring semestralny.
🔹 Arkusze do druku
Monitoring miesięczny, semestralny i roczny.
💬 Co zyskujesz jako nauczyciel?
✔ oszczędność czasu
✔ gotowe zapisy do dokumentacji
✔ mierzalność postępów
✔ bezpieczeństwo formalne
✔ większą pewność w pracy
🎯 Najważniejsze przesłanie
Minimalny postęp to realny efekt.
Stabilizacja to sukces.
Redukcja poziomu wsparcia to dowód skuteczności.
Ten eBook pomoże Ci to pokazać — konkretnie i profesjonalnie.
eBook ma formę wydłużonego wpisu i otwiera się automatycznie po udanej transakcji na stronie smart-sens.org. Ebooki wraz z opisem znajdują się w zakładce: „eBooki” i na głównym szablonie strony. Kliknij w okładkę i przewijaj
📑 SPIS TREŚCI
🔹 ROZDZIAŁ 1
Niepełnosprawność intelektualna w praktyce szkolnej (2026)
- NI lekka, umiarkowana, znaczna – różnice funkcjonalne
- Co realnie mierzyć w szkole?
- Minimalny postęp = realny efekt
- Jak nie porównywać do normy?
🔹 ROZDZIAŁ 2
Jak planować zajęcia rewalidacyjne w oparciu o IPET?
- Cel główny vs cel operacyjny
- Jak dobrać wskaźnik mierzalny?
- Schemat jednej godziny rewalidacyjnej
- Błędy w planowaniu
🔹 ROZDZIAŁ 3
40 SCENARIUSZY ZAJĘĆ REWALIDACYJNYCH
Podział na poziomy:
📘 CZĘŚĆ A – NI LEKKA (15 scenariuszy)
Obszary:
- Trening koncentracji
- Organizacja pracy
- Rozwijanie pamięci operacyjnej
- Czytanie funkcjonalne
- Liczenie praktyczne
- Planowanie dnia
- Rozumienie poleceń złożonych
- Samodzielność szkolna
- Komunikacja rozwinięta
- Praca w parze
Każdy scenariusz zawiera:
- 🎯 Cel (IPET)
- 📊 Wskaźnik PPP
- ⏱ Czas trwania
- 📋 Przebieg krok po kroku
- 📝 Gotowy zapis do dokumentacji
- 🔁 Wersję uproszczoną
📗 CZĘŚĆ B – NI UMIARKOWANA (15 scenariuszy)
Obszary:
- Samoobsługa
- Komunikacja funkcjonalna
- Umiejętności społeczne
- Rozpoznawanie emocji
- Zadania 1–2 etapowe
- Trening reakcji na polecenia
- Uczenie przez modelowanie
- Generalizacja umiejętności
Każdy scenariusz zawiera:
- cel funkcjonalny
- wskaźnik adaptacyjny
- opis minimalnego postępu
📕 CZĘŚĆ C – NI ZNACZNA (10 scenariuszy)
Obszary:
- Reakcja na imię
- Kontakt wzrokowy
- Regulacja sensoryczna
- Proste wybory (A/B)
- Reagowanie na gest
- Komunikacja alternatywna
- Utrzymanie uwagi 2–3 min
- Praca 1:1
🔹 ROZDZIAŁ 4
📊 20 WSKAŹNIKÓW EFEKTYWNOŚCI PPP
Podział:
- poznawcze
- komunikacyjne
- społeczne
- adaptacyjne
- gotowe tabele monitorowania semestralnego.
🔹 ROZDZIAŁ 5
Arkusze do druku/wzory
- arkusz miesięcznej obserwacji
- arkusz semestralny
- tabela roczna
- checklisty dla nauczyciela
🔹 ROZDZIAŁ 6
Gotowe zapisy do IPET i oceny efektywności
- wersja semestr
- wersja rok
- wersja „brak postępu”
- wersja „stabilizacja”
🔹 BONUS
📥 „Bank 60 krótkich ćwiczeń rewalidacyjnych”
📥 Lista pomocy dydaktycznych
📥 Schemat jednej godziny zajęć
🔹 ROZDZIAŁ 1
Niepełnosprawność intelektualna w praktyce szkolnej (2026)
1.1. Niepełnosprawność intelektualna – co oznacza w realiach szkoły?
W dokumentacji szkolnej często pojawia się zapis:
„uczeń z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim / umiarkowanym / znacznym”.
To jednak nie jest informacja wystarczająca do planowania pracy.
W praktyce szkolnej kluczowe są nie same kategorie diagnostyczne, lecz:
- poziom funkcjonowania poznawczego,
- stopień samodzielności,
- komunikacja,
- umiejętności adaptacyjne,
- tempo uczenia się,
- potrzeba wsparcia w codziennych sytuacjach.
Szkoła nie pracuje z „poziomem IQ”.
Szkoła pracuje z konkretnym funkcjonowaniem ucznia w klasie.
1.2. NI lekka, umiarkowana, znaczna – różnice funkcjonalne (praktyczne)
📊 Różnice funkcjonalne – ujęcie szkolne
| Obszar | NI lekka | NI umiarkowana | NI znaczna |
|---|---|---|---|
| Nauka | Uczy się wolniej, ale przyswaja materiał przy dostosowaniu | Treści uproszczone, nacisk na funkcjonalność | Nauka elementarna, sensoryczna |
| Myślenie | Konkretno-obrazowe | Silnie konkretne | Ograniczone do sytuacji bezpośrednich |
| Samodzielność | Częściowa | Wymaga stałego wsparcia | Wysokie wsparcie |
| Komunikacja | Zdania proste | Krótkie komunikaty | Pojedyncze słowa / AAC |
| Generalizacja | Ograniczona | Bardzo trudna | Wymaga wielu powtórzeń |
Co to oznacza dla nauczyciela?
NI lekka:
- realne są cele edukacyjne,
- możliwe są sprawdziany w wersji dostosowanej,
- można mierzyć postęp w czytaniu, pisaniu, liczeniu.
NI umiarkowana:
- nacisk na funkcjonalność (np. liczenie pieniędzy, plan dnia),
- mniej abstrakcji,
- więcej powtórzeń i wizualizacji.
NI znaczna:
- cele mikro (reakcja, kontakt, wybór),
- stabilizacja = sukces,
- praca 1:1, sensoryczna.
1.3. Co realnie mierzyć w szkole?
To jest kluczowy rozdział dla dokumentacji PPP.
Pedagodzy często pytają:
„Jak mierzyć postęp przy NI, skoro program jest zmodyfikowany?”
Odpowiedź:
Mierzymy funkcjonowanie, nie normę programową.
📌 4 obszary pomiaru w szkole
1️⃣ Koncentracja i organizacja pracy
- czas utrzymania uwagi,
- liczba podpowiedzi,
- samodzielne rozpoczęcie zadania.
2️⃣ Komunikacja
- liczba spontanicznych wypowiedzi,
- rozumienie poleceń,
- użycie komunikacji alternatywnej.
3️⃣ Funkcjonowanie społeczne
- praca w parze,
- reagowanie na zasadę kolejności,
- zmniejszenie liczby konfliktów.
4️⃣ Samodzielność
- przygotowanie stanowiska pracy,
- korzystanie z planu wizualnego,
- zgłaszanie potrzeby przerwy.
1.4. Minimalny postęp = realny efekt
W pracy z uczniem z NI postęp rzadko ma charakter „skokowy”.
Często wygląda tak:
- +2 minuty koncentracji,
- -3 podpowiedzi,
- 1 spontaniczna odpowiedź więcej,
- stabilizacja zachowania przez 3 tygodnie.
To są realne efekty.
W dokumentacji należy używać języka:
„Odnotowano stabilizację umiejętności…”
„Utrwalono reakcję na polecenie…”
„Zmniejszono liczbę podpowiedzi werbalnych…”
Stabilizacja to również efekt pracy.
Brak regresu to również efekt wsparcia.
1.5. Jak nie porównywać do normy?
To jeden z największych błędów dokumentacyjnych.
Nie piszemy:
❌ „Uczeń nadal nie osiąga poziomu klasy.”
❌ „Wyniki poniżej normy.”
Piszemy:
✔ „Uczeń funkcjonuje na poziomie zgodnym z indywidualnymi możliwościami.”
✔ „W odniesieniu do punktu wyjścia odnotowano postęp.”
✔ „Tempo pracy dostosowane do indywidualnych potrzeb.”
Porównujemy ucznia:
👉 do jego wcześniejszego poziomu,
👉 do celów IPET,
👉 do wskaźników funkcjonalnych.
Nigdy do średniej klasy.
1.6. Co jest dziś (2026) naprawdę potrzebne szkołom?
Z rozmów z nauczycielami i dyrektorami wynika, że potrzebują:
- prostych, mierzalnych wskaźników,
- gotowych zapisów do PPP,
- schematów monitorowania semestralnego,
- języka bezpiecznego przy kontroli,
- realnych scenariuszy zajęć,
- narzędzi, które nie zajmują 3 godzin dokumentacji.
Ten eBook odpowiada właśnie na te potrzeby.
1.7. Fundament całego eBooka
Przyjmujemy trzy zasady:
1️⃣ Uczeń nie konkuruje z normą.
2️⃣ Minimalny postęp jest postępem.
3️⃣ Dokumentacja ma być konkretna i mierzalna.
To podejście chroni:
- ucznia,
- nauczyciela,
- dyrektora,
- szkołę.
Kup eBook
eBook ma formę wydłużonego wpisu i otwiera się automatycznie po udanej transakcji na stronie smart-sens.org. Ebooki wraz z opisem znajdują się w zakładce: „eBooki” i na głównym szablonie strony. Kliknij w okładkę i przewijaj.
eBook ma formę wydłużonego wpisu i otwiera się automatycznie po udanej transakcji na stronie smart-sens.org. Ebooki wraz z opisem znajdują się w zakładce: „eBooki” i na głównym szablonie strony. Kliknij w okładkę i przewijaj
👇 Przeczytaj również:
smart-sens.org 