10 głasków

Materiały: dwa miękkie koce lub maty, wybrany tekst stymulacyjny w formie scenariusza dialogowego.
Przebieg: Dziecko układa się na kocu w wygodnej pozycji (patrz: rys.), a następnie zamyka oczy. Rodzic wykonuje lekki masaż – dziesięć przeciągnięć otwartą dłonią wzdłuż kręgosłupa dziecka w kierunku od góry do dołu, cicho odliczając. Masaż wykonuje delikatnie, bez pośpiechu. Następnie uczestnicy ćwiczenia zamieniają się rolami.

Po wykonaniu pierwszej części ćwiczenia rodzic i dziecko siadają wygodnie na podłodze, a następnie odwołują się do zamieszczonego „scenariusza dialogowego”. Naprzemiennie odczytują/mówią wybrane partie tekstu, wykonując poszczególne, zawarte w tekście polecenia.

Teksty do stymulacji (scenariusze dialogowe) – Co nam w duszy śpiewa

Rodzic: Każdy człowiek wygrywa w duszy swoją własną melodię. Nie martw się, jeśli jej teraz nie słyszysz. Czasem jest bardzo szybka – ucieka przed nami, chowa się, chwieje i niepostrzeżenie umyka. Innym razem jest ciepła, przyjemna i bardzo cichutka. Ma swój
rytm, swoje niepowtarzalne tempo. Zamknij oczy i połóż rękę na swojej klatce piersiowej. Poszukaj głęboko. Weź głęboki wdech…i powolny wydech. Spróbuj poczuć regularny rytm bicia serca.

(Rodzic po przeczytaniu fragmentu wykonuje to samo ćwiczenie nieprzerwanie
przez ok. 3–5 min).

Rodzic: Jesteś tancerką/tancerzem o niezwykłych umiejętnościach. Potrafisz tańczyć w rytm zapachów. Czujesz woń kwiatów i radośnie wirujesz, unoszący się zapach pieczonego ciasta pozwala stawiać ci kolejne kroki na tanecznym parkiecie. Zamknij oczy, wyobraź sobie zapach… i tańcz w jego rytm. Opowiedz mi, jaki jest twój taniec – szybki, wolny, jakie ruchy wykonujesz rękami, nogami, szyją i głową, każdym fragmentem swojego tanecznego ciała?

(Zapachy jakie można wstawić to np. zapach liści drzew, świeżo skoszonej trawy, ulubionych perfum, deszczu, naleśników etc. Rodzic wstawia własną propozycję. Pamiętaj, aby skojarzenie było przyjemne. Dziecko zamyka oczy, a następnie opowiada o wyobrażonym tańcu w rytm danego zapachu. Staraj się zachęcać je do bogatych, obszernych opowieści. Dopytuj o szczegóły, aby pobudzić skojarzenia i wyobraźnię – jak szybko tańczysz? Z czego wykonany jest parkiet? Jakie ruchy wykonujesz dłońmi? itp.)

Dziecko: Wyobraź sobie zapach… i opowiedz mi, jaki jest twój taniec.

Zadanie wykonywane jest naprzemiennie, z dowolną ilością propozycji i powtórzeń. Po zakończonym ćwiczeniu zarówno rodzic, jak i dziecko wykonują 10 głębokich wdechów i wydechów.

Smakosz

Materiały: suszona żurawina.
Przebieg: Poproś, aby dziecko usiadło wygodnie, a następnie zamknęło oczy; podaj dziecku ususzoną żurawinę, poproś, aby dotykało ją rękoma. Dziecko powinno poczuć się jak badacz, obserwujący dotykiem strukturę oraz wielkość obiektu. Następnie zapytaj, co czuje, kiedy dotyka nieznanego przedmiotu. Możesz posłużyć się pytaniami pomocniczymi:

Kolejny etap wiąże się z badaniem obiektu zmysłem węchu. Pozwól dziecku wąchać suszoną żurawinę, a następnie zapytaj o wrażenia. Możesz posłużyć się powyższymi pytaniami lub modyfikować je w zależności od potrzeby. Ostatni etap, to smakowanie nieznanego obiektu. Włóż dziecku żurawinę do ust, a następnie przeczytaj tekst stymulacyjny:

Co czujesz?
Trzymasz w ręku mały czy duży obiekt?
Jest delikatny?
Jest chropowaty?
Jest miękki czy twardy?
Jest duży czy mały?
Jaką ma strukturę?

Masz w ustach nieznany obiekt, który zbadałeś już dotykiem i węchem, przyszedł czas na zmysł smak. Obiekt znajduję się na Twoim języku, zamknij usta, a następnie przez kilka sekund ssij go, unikając kontaktu z zębami. Czujesz smak, który wydobywa się podczas ssania? Przesuń nieznany przedmiot na początek języka, teraz na lewą, a następnie na prawą stronę. Możesz zbadać obiekt zębami, chwyć go w dowolny sposób i mocno pogryź. Najpierw delikatnie nadgryzaj przednimi zębami, a następnie przesuń go w stronę zębów trzonowych. Pozwól, aby smak obiektu się rozprzestrzenił. Teraz możesz połknąć obiekt. Obliż usta językiem, a następnie otwórz usta.

Opowiedz mi, co czujesz?
Czy znasz ten obiekt?
Znasz jego nazwę?
Jakie smaki czułeś?
Co podobało Ci się najbardziej?
Co podobało Ci się najmniej?
Czułeś się bezpiecznie?

Ćwiczenie kończy się wspólną rozmową z dzieckiem, która ma na cel omówienie stymulacji oraz wrażeń dziecka i rodzica ze zrealizowanego ćwiczenia.

Magiczny piasek

Materiały: 6 łyżek piasku, 6 łyżek mąki ziemniaczanej, 2 łyżki wody, 4 łyżki płynu do mycia naczyń, silikonowe foremki.
Przebieg: Połączcie wszystkie powyższe składniki w odpowiednich proporcjach, a następnie dobrze je wymieszajcie, aby uzyskać gęstą i lepką konsystencję. Wyrobioną masę możecie przełożyć do dużej miski lub położyć na zabezpieczonym stole. Piasek kinetyczny ma specyficzną strukturę, która pozwala na tworzenie dowolnych kształtów, lepienie figurek, formowanie fos i budowanie zamku. Ugniatanie piasku to niezwykle stymulujące doświadczenie sensoryczne, które odpręża, rozluźnia, a ponadto wyzwala twórczą ekspresję dziecka.

Odkrywca

Materiały: klej w sztyfcie, woda, barwnik spożywczy lub farba, żel do golenia (może być pianka), krople do oczu (może być płyn do soczewek), detergent (żel do prania, płyn do prania lub płukania).
Przebieg: W plastikowej misce ugnieć klej w sztyfcie, a następnie wlej kilka łyżek stołowych wody. Włóż do mikrofalówki klej z wodą na 20 sekund. Do rozpuszczonego płynu dodaj kilka kropel barwnika spożywczego lub farby. Cały czas intensywnie mieszając, dodaj piankę lub żel do golenia, a następnie dodaj trzy stołowe łyżki żelu do prania (detergent – płyn do prania lub do płukania). Intensywnie mieszaj, a następnie dodaj kilka kropel płynu do oczu (opcjonalnie można użyć płynu do soczewek lub boraksu). Intensywnie mieszaj, aż poczujesz, że powstaje miękka żelowa substancja. Wyjmij ją z miseczki i zacznij ugniatać, resztę płynu wylej. Żelową kulkę możesz ugniatać i rozciągać w dowolny sposób. Do żelowej masy możesz dodać brokat, konfetti, kawałki papieru brokatowego, koraliki. Dodatkowe elementy nie są konieczne.

Ogrody mandali

Materiały: ręczniki, ścierki, ubrania (również te niewielkich gabarytów np. skarpetki) i inne dostępne materiały o zróżnicowanej fakturze i kolorach. Dobrze, jeśli materiały mają na sobie utrwalony zapach (np. perfum, proszku do prania, płynu do płukania etc.). Ćwiczeniu towarzyszy przyjemna, cicha muzyka oraz woń kadzidła lub świec zapachowych. Przed rozpoczęciem ćwiczenia należy przygotować podłogę – możliwie dużą, czystą i pustą przestrzeń. Materiały (ubrania i ręczniki) można zastąpić kolorowymi kartonami, gazetami i papierem.

Przebieg: Rodzic rozpoczyna ćwiczenia od przeczytania załączonego tekstu stymulacyjnego („Ogrodnik”). Tekst stymulacyjny powinien być odczytywany bardzo wolno. Należy robić długie pauzy między poszczególnymi fragmentami-skojarzeniami. Pozwól dziecku na uruchomienie wyobrażeń.

Tekst stymulacyjny: Ogrodnik

Usiądź wygodnie na podłodze i zamknij oczy. Wyobraź sobie pustą, suchą i spękaną ziemię. Patrzysz hen, daleko, a ta pustka nie ma końca. Dzisiaj dostałeś jedyną szansę, by udekorować tę samotną ziemię. Chcesz dodać jej energii i zapachów, wdzięku i radości. Przypomnij sobie kształt i zapach swoich ulubionych kwiatów. Widzisz je? Pomyśl o wilgotnych źdźbłach trawy, zbożu trącanym przez wiatr, dotyku liści, kory drzew i lepkości mleczy. Wszystkie te cuda natury możesz w dowolny sposób ułożyć przed sobą. Teraz weź trzy głębokie wdechy i wydechy. Otwórz oczy.

Po odczytaniu tekstu stymulacyjnego wraz z dzieckiem zaprojektuj mandale (okręgi) z dostępnych materiałów. Celem zadania jest stworzenie ogrodu na planie koła. Materiały mogą przyjmować dowolne formy oraz dowolne połączenia barw. Materiały należy zwijać, układać, wiązać w niewielkie supełki etc.
Po stworzeniu kolorowego okręgu, w pozycji siedzącej wpatrujcie się w mandalę, przymykając powieki. Patrzcie na cały obraz, nie koncentrujcie się na żadnym wybranym punkcie. Spróbuj osiągnąć maksymalny czas realizacji tej części ćwiczenia. Przy zaobserwowanym znużeniu i rozproszeniu uwagi u dziecka weźcie kilka głębokich wdechów i wydechów. Zakończcie ćwiczenie.

źródło: G. Dobińska, A. Cieślikowska-Ryczko, Techniki i metody relaksacyjne w wychowaniu, edukacjii i terapii…, fot. Dziki majeranek, Sylwia Merchut (Iwan).